Bài tập cá nhân Công pháp Quốc tế – Bảo lưu điều ước quốc tế


Bảo lưu điều ước quốc tế – tuyên bố đơn phương khi ký, phê chuẩn, phê duyệt hoặc gia nhập điều ước quốc tế nhiều bên nhằm loại trừ hoặc thay đổi hiệu lực pháp lý của một hay một số quy định trong điều ước quốc tế đó khi áo dụng với quốc gia tuyên bố bảo lưu(1). Đây là một quy định rất quan trọng được quy định tại điểm d khoản 1 điểu 2 Công ước viên 1969(2). Đây là giải pháp pháp lý để giải quyết hài hòa lợi ích riêng của quốc gia với lợi ích khi tham gia điều ước. Bảo lưu cho phép một quốc gia chấp nhận toàn bộ điều ước nhiều bên, đồng thời vẫn có thể áp dụng những điều khoản không mong muốn. Ta có thể hiểu thêm về quy định này qua trường hợp sau:

 Bốn quốc gia A, B,C và D đã ký điều ước quốc tế về chống khủng bố, trong đó có điều khoản quy định quốc gia thành viên sẽ dẫn độ cá nhân đã thực hiện hoặc bị tình nghi thực hiện hành vi khủng bố đang hiện diện trên lãnh thổ quốc gia mình cho quốc gia nơi hành vi khủng bố diễn ra, không phụ thuộc vào quốc tịch của cá nhân đó. Điều ước quốc tế đã được cả 4 quốc gia phê chuẩn  và phát sinh hiệu lực theo quy định của điều ước.

Tuy nhiên, trong văn kiện phê chuẩn điều ước, quốc gia D đưa ra tuyên bố bảo lưu với nội dung quốc gia D sẽ chỉ dẫn độ đối với công dân nước mình nếu hành vi khủng bố hoàn toàn được thực hiện tại lãnh thổ bên ký kết khác. Theo quy định của điều ước về chống khủng bố đã ký, tuyên bố bảo lưu của D là hợp pháp. Trước tuyên bố của D, quốc gia A chấp thuận, quốc gia B phản đối nhưng khẳng định phản đối của B không làm ảnh hưởng đến quan hệ điều ước giữa D với quốc gia này, quốc gia  C phản đối bảo lưu của D và tuyên bố giữa hai quốc gia sẽ không có quan hệ điều ước.

Vì tuyên bố bảo lưu của D là hợp pháp theo quy định của điều ước về chống khủng bố đã ký nên ta xét hệ quả pháp lý của tuyên bố bảo lưu điều ước của D với từng quốc gia A, B và C.

Thứ nhất, đối với quốc gia A chấp thuận tuyên bố bảo lưu của D thì trong quan hệ giữa A và D, điều khoản bảo lưu sẽ thay đổi theo nội dung tuyên bố bảo lưu . Nghĩa là D sẽ chỉ dẫn độ đối với công dân nước mình nếu hành vi khủng bố hoàn toàn được thực hiện tại lãnh thổ A.

          Thứ hai, đối với quốc gia B phản đối tuyên bố bảo lưu của quốc gia D nhưng khẳng định phản đối của B không làm ảnh hưởng đến quan hệ điều ước giữa D và quốc gia này thì quan hệ điều ước giữa quốc gia B và D vẫn được áp dụng nhưng điều khoản bảo lưu sẽ không được áp dụng theo căn cứ khoản 3 Điều 21:“Khi một quốc gia bác bỏ một bảo lưu mà không chống lại hiệu lực của điều ước giữa quốc gia đó và quốc gia đề ra bảo lưu, thì những quy định có bảo lưu sẽ không áp dụng giữa hai quốc gia trong chừng mực mà bảo lưu đó đề ra” và theo điểm b khoản 4 điều 20: Việc một quốc gia ký kết khác phản đối bảo lưu sẽ không cản trở điều ước có hiệu lực giữa quốc gia phản đối bảo lưu và quốc gia đề ra bảo lưu, trừ khi quốc gia phản đối bảo lưu đã bày tỏ rõ ý định ngược lại(3).

Thứ ba, đối với quốc gia C phản đối bảo lưu của D và tuyên bố giữa hai quốc gia sẽ không có quan hệ điều ước thì áp dụng điểm b khoản 4 điều 20 như trên  thì quốc gia C và D sẽ không tồn tại quan hệ điều ước nữa.

Thông qua trường hợp trên, ta thấy được bản chất của bảo lưu không nhằm đưa các điều khoản bảo lưu ra khỏi nội dung của một điều ước nhưng về tổng thể quan hệ giữa các thành viên của một điều ước sẽ thay đổi trong phạm vi có bảo lưu. Sự thay đổi liên quan đến bảo lưu khác nhau tùy thuộc vào việc phản đối hoặc chấp thuận bảo lưu. Quy định này được áp dụng trong thực tiễn làm tăng thêm số lượng các bên tham gia, nhất là trong những trường hợp việc đạt được thỏa thuận chung đối với toàn bộ nội dung điều ước gặp nhiều khó khăn.

  1. No trackbacks yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: