Thương mại 1 – cá nhân 1 – Công ty TNHH hai thành viên trở lên


Trước hết, ta cần hiểu bản chất của công ty TNHH có từ hai thành viên trở lên. Theo điều 38 Luật doanh nghiệp 2005, Công ty trách nhiệm hữu hạn là công ty gồm không quá 50 thành viên góp vốn thành lập và công ty chịu trách nhiệm các khoản nợ bằng tài sản của mình. Là loại hình công ty đối vốn không được phát hành cổ phiếu, khi thành lập các thành viên phải cam kết góp vốn vào công ty với giá trị và thời hạn vốn góp cụ thể. Vốn điều lệ được xác định bởi con số mà các thành viên công ty góp hoặc cam kết góp vốn.

1.Những quy định về vốn điều lệ và góp vốn điều lệ của công ty TNHH hai thành viên trở lên.

Vốn điều lệ là số vốn do các thành viên, cổ đông góp hoặc cam kết góp trong một thời hạn nhất định và được ghi vào Điều lệ công ty. Vốn điều lệ sự cam kết mức trách nhiệm vật chất của các thành viên với khách hàng, đối tác; là vốn đầu tư cho hoạt động của doanh nghiệp; và là là cơ sở để phân chia lợi nhuận cũng như rủi ro trong kinh doanh đối với các thành viên góp vốn. Vốn điều lệ được coi là bảo đảm cho việc trả nợ của công ty với các bên thứ ba. Nếu như có bất kỳ một thiệt hại nào đối với bên thứ ba thì số sẽ là tài sản trả nợ, đồng thời cũng sẽ rất dễ dàng xác định phần trách nhiệm mà mỗi thành viên công ty phải chịu theo cam kết góp vốn. Vậy khi thành lập doanh nghiệp, nhất là công ti trách nhiệm hữu hạn có từ hai thành viên trở lên, vốn điều lệ và việc góp vốn điều lệ của công ty là rất quan trọng.

Theo điều 42 Luật Doanh nghiệp năm 2005, nghĩa vụ của thành viên là phải thực hiện đúng cam kết góp vốn. Nếu không đóng góp đầy đủ và đúng hạn số vốn đã cam kết thì số vốn đó được coi là nợ và thành viên đó phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại phát sinh do không đóng góp vốn đúng cam kết. Người đại diện theo pháp luật của công t nếu không thực hiện đúng nghĩa vụ thông báo cho cơ quan đăng kí kinh doanh thì phải cùng với thành viên chưa góp đủ vốn liên đới chịu trách nhiệm về phần vốn chưa góp và các thiệt hại phát sinh do không đóng góp đủ và đúng hạn số vốn đã cam kết.

            Thành viên công ty TNHH có quyền yêu cầu công ty mua lại phần vốn góp của mình trong những trường hợp được quy định tại điều 43 Luật doanh nghiệp 2005 và cũng có quyền chuyển nhượng một phần hoặc toàn bộ vốn góp của mình cho người khác và xử lí phần vốn góp trong trường hợp khác  ( điều 44,45 Luật doanh nghiệp 2005).

            Theo điều 60 Luật Doanh nghiệp 2005 về tăng, giảm vốn điều lệ thì theo quyết định của hội đồng thành viên công ti có thể tăng vốn điều lệ bằng các hình thức như tăng vốn góp của thành viên; điều chỉnh tăng mức vốn điều lệ tương ứng với giá trị tài sản của công ty; tiếp nhận vốn góp của thành viên mới. Công ty cũng có thể giảm vốn điều lệ theo quyết định của hội đồng thành viên bằng các hình thức hoàn trả một phần vốn góp cho thành viên theo tỷ lệ vốn góp của họ trong vốn điều lệ của công ty nếu đã hoạt động kinh doanh liên tục trong hơn hai năm, kể từ ngày đăng ký kinh doanh đồng thời vẫn bảo đảm thanh toán đủ các khoản nợ và các nghĩa vụ tài sản khác sau khi đã hoàn trả cho thành viên; mua lại phần vốn; điều chỉnh giảm mức vốn điều lệ tương ứng với giá trị tài sản giảm xuống của công ty.

2. Những ưu điểm và tồn tại

Không có nhiều thay đổi về vốn của công ty TNHH theo hướng dẫn của 102/2010/NĐ-CP, ngoại trừ hai điểm sau:

Theo qui định của Luật Doanh nghiệp, nghĩa vụ góp vốn của thành viên công ty được xác định theo cam kết góp vốn. Tuy vậy, Luật Doanh nghiệp không hề có một giới hạn về mặt thời gian nào cho việc hoàn thành nghĩa vụ góp vốn. Cụ thể, nghĩa vụ của thành viên là phải “Góp đủ, đúng hạn số vốn đã cam kết và chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn đã cam kết góp vào công ty”. Nhưng ngay cả trong trường hợp thành viên không thực hiện đúng nghĩa vụ góp vốn thì khoản vốn chưa góp được xem là khoản nợ của thành viên đối với công ty.  Tuy vậy, theo qui định của Nghị định 102/2010/NĐ-CP, thời hạn để thành viên hoàn thành nghĩa vụ góp vốn là 36 tháng kể từ ngày công ty được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Đây là hướng dẫn hợp lý. Kết quả là với hướng dẫn này, Nghị định 102/2010/NĐ-CP đã tạo cơ sở cho việc chấm dứt tình trạng nợ vốn không thời hạn của thành viên công ty TNHH.

Nhưng có một tồn tại chưa được giải quyết trong Nghị định 139/2007/NĐ-CP thì đến 102/2010/NĐ-CP vẫn còn đang bỏ ngỏ. Đó là việc giảm vốn điều lệ của công ty TNHH có được đặt ra hay không khi thành viên không hoàn thành nghĩa vụ góp vốn theo cam kết?

Việc một thành viên không hoàn thành nghĩa vụ góp vốn được nhìn nhận ở hai hành vi: Thành viên không hề tiến hành việc góp vốn hoặc có thể chỉ góp một phần theo cam kết góp vốn. Theo đó, giải pháp của Luật Doanh nghiệp, theo khoản 3 Điều 39 là: “Sau thời hạn cam kết lần cuối mà vẫn có thành viên chưa góp đủ số vốn đã cam kết thì số vốn chưa góp được xử lý theo một trong các cách: a) Một hoặc một số thành viên nhận góp đủ số vốn chưa góp; b) Huy động người khác cùng góp vốn vào công ty; c) Các thành viên còn lại góp đủ số vốn chưa góp theo tỷ lệ phần vốn góp của họ trong vốn điều lệ công ty”

Nhưng trong trường hợp không xử lý theo cả ba cách trên, nói cách khác không huy động đủ số vốn điều lệ thì luật bỏ ngỏ. Nếu căn cứ theo khoản 6 Điều 4 của Luật Doanh nghiệp: “vốn điều lệ là số vốn do các thành viên, cổ đông góp hoặc cam kết góp trong một thời hạn nhất định và được ghi vào Điều lệ công ty” thì chưa đủ cơ sở pháp lý để khẳng định nghĩa vụ phải đăng ký giảm vốn điều lệ của công ty TNHH trong trường hợp này, mặc dù về mặt lý luận chúng ta thừa nhận khả năng này. Ngay cả Điều 60 Luật Doanh nghiệp qui định các trường hợp giảm vốn điều lệ của công ty cũng không hề thừa nhận trường hợp giảm vốn điều lệ trong trường hợp không huy động đủ số vốn điều lệ theo cam kết góp vốn của các thành viên.

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

  1. Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo trình Luật Thương mại Tập 1 – Nhà xuất bản CAND, Hà Nội 2009
  2. Luật Doanh nghiệp năm 2005
  3. Luật Thương mại năm 2005
  1. No trackbacks yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: